Prof. Dr. Hilal Özkılınç Kimdir?

Prof. Dr. Hilal Özkılınç, moleküler biyoloji, genetik, evrimsel biyoloji, popülasyon genetiği ve biyoinformatik alanlarında çalışan Türk bilim insanıdır. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Fakültesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Genetik Anabilim Dalında görev yapmaktadır. Araştırmaları özellikle bitki patojenlerinin genetik yapısı, hastalık etmenlerinin evrimi, fungisit direncinin gelişimi, konak-patojen ilişkileri, genomik ve biyoinformatik analizler üzerinde yoğunlaşmaktadır. Üniversitenin akademik veri sisteminde çalışma alanları Yaşam Bilimleri, Biyoinformatik, Popülasyon Biyolojisi, Evrim, Popülasyon Genetiği ve Temel Bilimler olarak belirtilmektedir. WoS sınıflandırmasında ise moleküler biyoloji ve genetik, evrimsel biyoloji, genetik ve kalıtım, çevre-ekoloji ile biyoloji ve biyokimya alanlarında yer almaktadır.

Özkılınç'ın bilimsel çalışmalarının önemli bir bölümü bitki hastalıklarına neden olan mantarların genetik yapısının ve bu organizmaların çevreye ve kullanılan kimyasallara karşı geliştirdiği uyum mekanizmalarının anlaşılması üzerine kuruludur. Bu yönüyle çalışmaları yalnızca temel genetik açısından değil, tarımsal üretimde hastalıkların kontrol edilmesi ve fungisit direncinin izlenmesi açısından da önem taşımaktadır. Özellikle Alternaria, Monilinia ve Venturia gibi bitki patojenleri üzerinde yürüttüğü çalışmalar, moleküler genetik yöntemlerle tarımsal hastalıklar arasındaki bağlantıyı incelemektedir.

Akademik ve Bilimsel Kariyeri

Hilal Özkılınç lisans eğitimini 2000-2004 yılları arasında Gaziantep Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümünde tamamladı. Ardından aynı üniversitenin Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Anabilim Dalı Moleküler Biyoloji Bilim Dalında 2004-2006 yılları arasında yüksek lisans yaptı. Yüksek lisans tezinde Ascochyta rabiei izolatlarının moleküler karakterizasyonu üzerine çalıştı. 2006-2010 yılları arasında doktora eğitimini yine Gaziantep Üniversitesinde sürdürdü ve yabani ve kültüre alınan Cicer türlerinde nohut yanıklığı etmeni Didymella rabiei popülasyonlarının genetik, ekolojik ve patojenik özelliklerini araştırdı.

Doktora sonrasında bilimsel çalışmalarını uluslararası düzeye taşıyan önemli aşamalardan biri Washington State University Department of Plant Pathology'de gerçekleştirdiği doktora sonrası araştırmadır. 2010-2012 yılları arasında burada post-doktora araştırmacısı olarak görev yaptı. Bu dönem, bitki patolojisi ile moleküler biyoloji ve genetik çalışmalarının birleştiği araştırma çizgisinin gelişmesinde önemli bir aşama oluşturdu. ORCID kaydı da Washington State University'deki doktora sonrası araştırmacı deneyimini doğrulamaktadır.

Türkiye'ye döndükten sonra akademik kariyerini Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesinde sürdürdü. 2011-2018 arasında yardımcı doçent, 2018-2020 arasında doktor öğretim üyesi ve 2019'dan itibaren doçent olarak akademik görevlerde bulundu. Güncel ÇOMÜ AVESİS kaydı ise kendisini Prof. Dr. Hilal Özkılınç olarak göstermektedir. Üniversitenin akademik kayıtlarında Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Genetik alanında görev yaptığı görülmektedir.

Özkılınç'ın araştırmaları klasik laboratuvar biyolojisiyle sınırlı değildir. Biyoinformatik, genomik, filogenetik ve hesaplamalı biyoloji yöntemlerini de kullanmaktadır. Üniversitede verdiği lisansüstü dersler arasında Computational Biology and Phylogenetics, Population and Evolutionary Genetics, Genetics, Genomics and Evolution ile Bioinformatics and Data Analyses in Molecular Biology bulunmaktadır. Lisans düzeyinde ise Genomics, Computational Biology and Bioinformatics, Biostatistics, Molecular Evolution ve Molecular Plant Pathology derslerini vermektedir.

Bilimsel üretiminin güncel boyutunda özellikle mantar patojenlerinin genomik yapısı ve fungisit direncinin evrimi öne çıkmaktadır. 2025 yılında Fungal Biology dergisinde yayımlanan çalışmasında Venturia inaequalis popülasyonlarında eski ve yeni kuşak SDHI fungisitlerine karşı direnç gelişimi ve yerel adaptasyon incelenmiştir. Aynı yıl Scientific Reports dergisinde yayımlanan bir başka çalışmada ise şeftali meyvesinin gelişimi boyunca mikobiyomun, yani meyveyle ilişkili mantar topluluğunun yüksek verimli dizileme yöntemleri kullanılarak değişimi araştırılmıştır.

2026 tarihli çalışmalarından biri ise Mycological Progress dergisinde yayımlanan “Evidence for putative mitochondrial long non-coding RNAs and HEG-derived transcripts in Monilinia laxa from long-read transcriptomics” başlıklı araştırmadır. Çalışmada şeftalide önemli hastalıklara yol açabilen Monilinia laxa mantarının mitokondriyal transkriptleri, uzun-okuma transkriptomik yaklaşımıyla incelenmiştir. Makalenin yazar bilgilerinde Özkılınç'ın araştırmayı yönlendirdiği, veri analizlerine katkıda bulunduğu ve çalışmanın çeşitli aşamalarında görev aldığı belirtilmektedir.

Özkılınç aynı zamanda bilimsel yayın değerlendirme faaliyetlerinde de bulunmaktadır. AVESİS kayıtlarında Phytoparasitica dergisinde 2021'den beri editörlük yaptığı, ayrıca Plant Pathology Journal, Mitochondrion, Frontiers in Plant Science ve Frontiers in Microbiology gibi uluslararası dergilerde hakemlik faaliyetleri yürüttüğü görülmektedir.

ÇOMÜ AVESİS verilerine göre Prof. Dr. Hilal Özkılınç'ın 67 yayını, Web of Science kapsamında 25 yayını, Scopus kapsamında 25 yayını, 22 projesi ve 12 tez danışmanlığı bulunmaktadır. WoS atıf sayısı 234, Scopus atıf sayısı 246; h-indeksi ise sırasıyla 9 ve 10 olarak gösterilmektedir. Bu göstergeler, özellikle bitki patolojisi, moleküler genetik ve evrimsel biyoloji kesişimindeki çalışmalarının uluslararası bilimsel literatürde karşılık bulduğunu göstermektedir.

Eserleri, Kitapları ve Makaleleri

Prof. Dr. Hilal Özkılınç'ın bilimsel üretimi ağırlıklı olarak hakemli uluslararası makaleler biçimindedir. Çalışmaları arasında 2017 yılında yayımlanan ve Türkiye'deki antepfıstığı Alternaria patojenlerinin fungisit direncini inceleyen araştırma, bilimsel kariyerindeki önemli çalışmalardan biridir. Yüzüncü Yıl University Journal of Agricultural Sciences dergisinde yayımlanan araştırmada, antepfıstığında Alternaria yanıklığına neden olan patojenlerin farklı fungisitlere duyarlılığı araştırılmıştır. Makalenin DOI numarası 10.29133/yyutbd.339081'dır.

Bir başka 2017 tarihli çalışmasında Özkılınç ve çalışma arkadaşları, nohutta solgunluğa neden olan Fusarium türlerini moleküler yöntemlerle tanımlamış ve Türkiye'de Fusarium redolens türünün ilk raporunu ortaya koymuştur. Araştırma Mediterranean Agricultural Sciences dergisinde yayımlanmış ve moleküler tanımlama yöntemlerinin bitki hastalıklarının doğru teşhisindeki önemini göstermiştir.

Daha sonraki çalışmalarında araştırma çizgisi Alternaria'dan Monilinia ve Venturia gibi farklı bitki patojenlerine doğru genişlemiştir. A novel approach for in vitro fungicide screening and the sensitivity of Monilinia populations from peach orchards in Turkey to respiratory inhibitor fungicides, Pathogenicity, Morpho-Species and Mating Types of Alternaria spp. causing Alternaria blight in Pistacia spp. in Turkey, Molecular phylogenetic species in Alternaria pathogens infecting pistachio and wild relatives, A case study of the effect of temperature on aggressiveness in the Monilinia-peach pathosystem ve Genome-Wide Discovery of Structural Variants Reveals Distinct Variant Dynamics for Two Closely Related Monilinia Species çalışmalarından bazılarıdır.

2025 ve 2026 tarihli yayınları ise Özkılınç'ın araştırmalarında genomik ve ileri biyoinformatik yöntemlerin ağırlığının arttığını göstermektedir. Özellikle Monilinia türlerinin mitokondriyal genom ve transkript yapısının incelenmesi, fungisit direncinin moleküler temellerinin araştırılması ve meyve mikobiyomunun yüksek verimli dizileme teknikleriyle takip edilmesi, onun temel biyoloji ile uygulamalı tarım bilimleri arasında kurduğu bağlantının güncel örnekleridir.

DergiPark'ta Prof. Dr. Hilal Özkılınç adına kayıtlı bir akademik profil de bulunmaktadır. Profilde özellikle 2017 tarihli fungisit direnci araştırması ile nohutta Fusarium türlerinin moleküler tanımlanmasına ilişkin çalışma yer almaktadır.

AVESİS: https://avesis.comu.edu.tr/hilalozkilinc

AVESİS Yayınlar: https://avesis.comu.edu.tr/hilalozkilinc/yayinlar

AVESİS Eğitim: https://avesis.comu.edu.tr/hilalozkilinc/egitim

ORCID: https://orcid.org/0000-0003-0791-975X

DergiPark: https://dergipark.org.tr/tr/pub/%40hilalozkilinc

Özkılınç Laboratuvarı: https://sites.google.com/view/ozkilincgenomicslab/